قرص برنج
لومینیم فسفید (به انگلیسی: Aluminium phosphide) معروف به قرص برنج یک ترکیب شیمیایی است که با فرمول AlP شناخته میشود. مواردی در ایران گزارش شده که از این ماده برای خودکشی استفاده کردهاند. از این ماده سمی به اشتباه در ضد عفونی مواد خوراکی مانند برنج و خرما نیز استفاده شده است.
آیا استفاده از قرص برنج خطرناک است؟
علائم مسمومیت با قرص برنج :
-
تهوع و استفراغ
-
درد شکم
-
سرگیجه
-
اختلال در تنفس
-
افت فشار خون
-
در موارد شدید: مرگ در عرض چند ساعت
قرص برنج روی حشرات (سوسک برنج یا شبپره برنج) تاثیر گذاره؟
قرص برنج اصلی که در شهرهای شمالی ایران فقط در اختیار کشاورزان قرار میگیرد، معمولاً محصول وارداتی از روسیه بوده و بسیار قوی و خطرناک است. این نوع قرص با تولید گاز فسفین، حشرات و آفات انباری را بهطور کامل نابود میکند، اما در عین حال برای انسان بسیار سمی و مرگبار است. قرصهایی که بهصورت آزاد در بازار وجود دارند، اغلب تقلبی یا بسیار ضعیفتر از نوع اصلیاند و بهدلیل نداشتن قدرت گازدهی کافی، تأثیر چندانی بر دفع حشرات ندارند.
نحوه استفاده از قرص برنج :
نحوه استفاده از قرص برنج اصلی بهصورت کاملاً کنترلشده و با احتیاط بالا انجام میشود. قرص را ابتدا در یک دستمال یا پارچه نازک میپیچند تا از تماس مستقیم با دانههای برنج جلوگیری شود. سپس برنج بههمراه قرص پیچیدهشده در یک کیسه پلاستیکی کاملاً دربسته قرار میگیرد تا گاز فسفین تولید شود، بدون اینکه به بیرون نشت کند؛ این کار باعث نابودی کامل حشرات میشود، در حالی که در فضای بسته، خطر استنشاق گاز برای انسانها کاهش مییابد.

چقدر طول میکشه تا قرص برنج انسان رو بکشه؟
-
در عرض 10 تا 30 دقیقه علائم شدید مسمومیت بروز میکند: تهوع، استفراغ شدید، دلدرد، سرگیجه، تعریق و تنگی نفس.
-
در بسیاری از موارد، فرد در کمتر از 6 ساعت بهعلت ایست قلبی یا نارسایی چند عضو جان خود را از دست میدهد.
-
مرگ حتی با نصف یا یک قرص کامل بسیار رایج است و میزان کشندگی آن بسیار بالا (بیش از 70٪) است.
کسی که قرص برنج خورده رو چطور نجات دهیم؟
✅ هیچ پادزهر اختصاصی ندارد و فقط در صورت تشخیص سریع و بستری فوری در ICU ممکن است شانس زندهماندن وجود داشته باشد.
مراحل نجات فردی که قرص برنج خورده:
1. فوراً با اورژانس تماس بگیرید (115)
-
سریعترین و مهمترین کار همین است.
-
حتماً به اپراتور بگویید فرد قرص برنج (فسفید آلومینیوم) مصرف کرده.
2. فرد را وادار به استفراغ نکنید
-
برخلاف باور عام، وادار کردن به استفراغ ممکن است وضعیت را بدتر کند.
-
در معده، این ماده با اسید معده واکنش داده و گاز سمی آزاد میکند، تحریک معده یعنی افزایش تولید گاز مرگبار.
3. از دادن آب، شیر یا داروهای خانگی پرهیز کنید
-
هیچ مایع یا خوراکی نمیتواند اثر سم را خنثی کند.
-
فقط پزشک متخصص در بیمارستان میتواند درمان مناسب را انجام دهد.
4. در مسیر رسیدن اورژانس، فرد را آرام نگه دارید
-
اگر بیهوش نشده، او را به پهلو بخوابانید تا اگر استفراغ کرد، خفگی اتفاق نیفتد.
-
در هوای آزاد قرارش دهید یا پنجره را باز کنید تا گاز فسفین کمتر در محیط جمع شود.

