پاسخ مستقیم
تهدیگ لایه برشته، طلایی و ترد برنج در کف قابلمه است که با موادی مثل نان، سیبزمینی، ماست یا زعفران تهیه میشود. برای تهدیگ مجلسی و قالبی، برنج ایرانی درجه یک با دانههای بلند و نشاسته مناسب ضروری است. در این مطلب ۳۴ مدل تهدیگ با طرز تهیه خلاصه معرفی شده است.
تهدیگ یکی از محبوبترین بخشهای غذا در سفره ایرانی است. در این مطلب ۳۴ مدل از انواع ته دیگ را معرفی میکنیم؛ از ته دیگ سیب زمینی، ته دیگ نان، ته دیگ ماست و ته دیگ زعفرانی تا تهدیگهای خلاقانهای مثل کاهو و گلهای خوراکی. اگر میخواهید تهدیگهای شما طلایی، ترد و مجلسی باشد، برنج ایرانی درجه یک را در اولویت بگذارید.
تهدیگ چیست؟
هنگام دم کشیدن برنج، لایه پایینی برنج در کف قابلمه ترد و طلایی میشود و به آن تهدیگ میگوییم. اگر موادی مانند ماست، تخممرغ، نان یا سیبزمینی به تهدیگ اضافه کنید، به آن تهچین هم میگویند.
برای آشنایی بیشتر با تعریف رسمی تهدیگ، میتوانید صفحه ویکیپدیا درباره ته دیگ را ببینید.
تاریخچه تهدیگ؛ از دعوای نوکرها تا سفره شاهانه
یکی از روایتهای جالب درباره تولد تهدیگ به دوره قاجار برمیگردد. در مطبخ شاهان، خدمهها با باقیمانده غذا شکمشان را سیر میکردند. روزی در دربار ناصرالدینشاه قاجار، نوکرها سر تهدیگ غذا دعوا میکنند. ماجرا به گوش شاه میرسد؛ او دستور میدهد کمی از تهدیگ را برایش ببرند. شاه از خوردن تهدیگ چنان لذت میبرد که آن را به عنوان پیشغذای ثابت سفره خود اعلام میکند. به این ترتیب، تهدیگ جایگاه ویژهای در سفره ایرانی پیدا میکند.

جدول کامل ۳۴ مدل ته دیگ
در جدول زیر، طرز تهیه هر مدل را به صورت خلاصه نوشتهایم. کافی است برنج آبکششده باکیفیت را روی مواد تهدیگ بریزید و دم کنید.
| نام تهدیگ | مواد اصلی | طرز تهیه خلاصه |
|---|---|---|
ته دیگ های نانی و سیب زمینی | ||
| ته دیگ نان (لواش/سنگک) | نان لواش یا سنگک، روغن | کف قابلمه روغن بریزید؛ نان را کف قابلمه بچینید، برنج را روی آن بریزید و دم کنید. |
| ته دیگ نان تست | نان تست، روغن | نان تست را قالب بزنید یا برش دهید؛ کف قابلمه بچینید، روغن بزنید و برنج بریزید. |
| ته دیگ خمیر نان باگت | خمیر نان باگت، روغن | خمیر را کمی مرطوب کنید و به شکل دلخواه کف قابلمه بچینید؛ برنج بریزید و دم کنید. |
| ته دیگ چوب شور | چوب شور، روغن | کف قابلمه روغن بریزید؛ چوب شورها را بچینید و برنج بریزید. |
| ته دیگ کورن فلکس | کورن فلکس، روغن، نمک | کورن فلکس را کف قابلمه بریزید؛ کمی نمک و روغن بزنید، برنج بریزید. |
| ته دیگ سیب زمینی | سیبزمینی، روغن، نمک | سیبزمینیها را حلقهای ببرید؛ کف قابلمه روغن داغ بچینید و برنج بریزید. |
| ته دیگ سیب زمینی با زیره | سیبزمینی، زیره، روغن | زیره را در روغن بریزید؛ سیبزمینی بچینید و برنج بریزید. |
| ته دیگ سیب زمینی کنجدی | سیبزمینی، کنجد، روغن | کنجد را کف قابلمه بپاشید؛ سیبزمینی بچینید و برنج بریزید. |
| ته دیگ سیب زمینی کنجدی و گشنیز | سیبزمینی، کنجد، گشنیز | سیبزمینی را به کنجد آغشته کنید؛ با گشنیز بچینید و برنج بریزید. |
| ته دیگ سیب زمینی رنده | سیبزمینی رندهشده، روغن | سیبزمینی رنده را کف قابلمه پهن کنید و برنج بریزید. |
| ته دیگ سمبوسه | نان لواش، برنج زعفرانی، روغن | سمبوسه را با برنج ساده و زعفرانی بپیچید؛ دو طرف را سرخ کنید و کف قابلمه بچینید. |
ته دیگ های سبزیجات و صیفی جات | ||
| ته دیگ کاهو | برگ کاهو، روغن، نمک | برگهای کاهو را کف قابلمه بچینید؛ برنج بریزید و دم کنید. |
| ته دیگ اسفناج | اسفناج، روغن | اسفناج تازه یا بورانی فشرده را کف قابلمه بچینید و برنج بریزید. |
| ته دیگ هویج | هویج، روغن | هویج را ضخیم حلقهای بچینید و برنج بریزید. |
| ته دیگ کدو حلوایی | کدو حلوایی، روغن، نمک | کدو حلوایی قالبزده را کف قابلمه بچینید؛ روغن بزنید و برنج بریزید. |
| ته دیگ چغندر/لبو | چغندر خام یا پخته، روغن، نمک | چغندر نازک یا پخته ضخیم را کف قابلمه بچینید و برنج بریزید. |
| ته دیگ پیاز | پیاز، روغن، زردچوبه | پیاز حلقهای را کف روغن داغ بچینید و برنج بریزید. |
| ته دیگ بادمجان و کدو | بادمجان رندهشده، کدو، زعفران، پودر سیر | بادمجان و کدو را با زعفران و پودر سیر مخلوط کنید و کف قابلمه بریزید. |
| ته دیگ سبزیجات | اسفناج، بادمجان، پیاز، زیتون، کلم بروکلی | سبزیجات حلقهشده را کف قابلمه بچینید و برنج بریزید. |
| ته دیگ قارچ | قارچ، روغن، زردچوبه، نمک | قارچها را کف قابلمه داغ بچینید و برنج بریزید. |
| ته دیگ گلهای خوراکی | گلبرگهای خوراکی، هویج، کاهو | گلبرگها و هویج را کف قابلمه بچینید؛ برنج بریزید. |
| ته دیگ شلغم شیرین | شلغم، روغن | شلغم ورقهشده را کف قابلمه بچینید و برنج بریزید. |
ته دیگ های ماستی، زعفرانی و گوشتی | ||
| ته دیگ زعفرانی | برنج زعفرانی، روغن، آب سرد | کف قابلمه روغن، آب سرد و زعفران غلیظ بریزید؛ برنج آبکش بریزید و دم کنید. |
| ته دیگ ماست | ماست پرچرب، تخممرغ، زعفران، روغن | زرده تخممرغ، ماست و زعفران را مخلوط کنید؛ کف قابلمه پخش کنید و برنج بریزید. |
| ته دیگ کنجد و ماست | ماست، کنجد، نمک، فلفل سیاه | ماست را رقیق کنید و با کمی برنج مخلوط کنید؛ روی کنجد کف قابلمه بریزید. |
| ته دیگ تخممرغ | تخممرغ، ماست، زعفران | مانند تهچین ساده بدون گوشت آماده کنید و برنج را روی آن بریزید. |
| ته دیگ آردی | آرد، آب، نمک، زعفران | آرد را با آب، نمک و زعفران مخلوط کنید؛ کف قابلمه چرب بریزید و برنج روی آن بدهید. |
| ته دیگ بال مرغ | بال مرغ، نمک، زردچوبه، روغن | بال مرغ مزهدارشده را کف قابلمه بچینید و برنج بریزید. |
| ته دیگ مرغ | سینه مرغ، زعفران، گوجه، آبلیمو | سینه مرغ مزهدار و نیمپز را کف قابلمه بچینید؛ گوجه حلقهای بچینید و برنج بریزید. |
| ته دیگ ماهی | ماهی، نمک، زردچوبه، روغن | ماهی مزهدارشده را کف قابلمه بچینید و برنج بریزید. |
| ته دیگ تخمه آفتابگردان | مغز تخمه آفتابگردان، روغن، زردچوبه | تخمه را کف قابلمه بریزید؛ برنج بریزید و حرارت را کم کنید. |
| ته دیگ تخمه و کنجد | مغز تخمه، کنجد، روغن، زردچوبه | تخمه و کنجد را کف قابلمه بچینید و برنج بریزید. |
| ته دیگ برنج ساده | برنج، روغن | کف قابلمه روغن داغ بریزید؛ برنج آبکش را بریزید و دم کنید. |
| ته دیگ ماکارونی | ماکارونی، روغن | کف قابلمه روغن بریزید؛ ماکارونی آبکش را بریزید و دم کنید. |

چرا برنج ایرانی درجه یک برای تهدیگ طلایی ضروری است؟
تهدیگ خوب بدون برنج خوب به دست نمیآید. برنج ایرانی درجه یک، دانههای بلند، عطر طبیعی و نشاسته مناسبی دارد که هنگام پخت، تهدیگ را ترد و خوشعطر میکند. اگر برنج کیفیت پایینی داشته باشد، تهدیگ شما خمیر و بیمزه میشود یا بعد از دم کشیدن سفت میشود.
- دانههای بلند و قدکشیده: برنج ایرانی هنگام آبکش کردن به خوبی قد میکشد و تهدیگ قالبی زیباتر میشود.
- عطر طبیعی: عطر ملایم برنج ایرانی بعد از دم کشیدن، تهدیگ را خوشطعم میکند.
- نشاسته مناسب: با نشاسته کافی، لایه تهدیگ منسجم میشود و هنگام برگرداندن، قالب درست و یکدست از قابلمه جدا میشود.
برای خرید برنج ایرانی درجه یک و تهیه تهدیگ حرفهای، همین حالا از فروشگاه سوچلا دیدن کنید. اگر دوست دارید با انواع پلوها بیشتر آشنا شوید، مطلب انواع پلوها را هم ببینید.

فوت و فنهای طلایی برای تهدیگ حرفهای
- ته دیگ سیب زمینی: ضخامت ورقههای سیبزمینی را حدود نیم سانتیمتر بگیرید تا نسوزد و ترد بماند.
- ته دیگ نان: برای جلوگیری از خشک شدن، از چند لایه نان لواش استفاده کنید و روغن را کاملاً داغ کنید.
- ته دیگ ماست: از ماست پرچرب و زعفران غلیظ استفاده کنید تا تهدیگ طلایی و خوشعطر شود.
- ته دیگ زعفرانی: قبل از ریختن برنج، مخلوط روغن و زعفران را کاملاً داغ میکنیم.
- برای جدا شدن راحت تهدیگ قالبی، بعد از دم کشیدن قابلمه را ۵ تا ۶ دقیقه در آب سرد قرار دهید.
- از مخلوط روغن و کره به نسبت ۳ به ۱ استفاده کنید.
- برشهای هویج و کدو را بیش از حد نازک نکنید.
سوالات متداول درباره تهدیگ
چرا ته دیگ سیب زمینی میسوزد؟اگر حرارت زیاد باشد یا روغن کافی نباشد، تهدیگ سیب زمینی میسوزد. حرارت ملایم و شعلهپخشکن به شما کمک میکند تهدیگ طلایی و یکنواخت داشته باشید.
چرا ته دیگ نان نرم میشود؟
ورود رطوبت به ته قابلمه، تهدیگ نان را نرم میکند. از دمکنی مناسب استفاده کنید و بعد از دم کشیدن، در قابلمه را باز نگذارید.
چرا ته دیگ ماست سفت میشود؟
زیاد هم زدن مایه ماست و تخممرغ یا حرارت زیاد، تهدیگ ماست را سفت میکند. مایه را به آرامی مخلوط کنید و شعله را ملایم نگه دارید.
چرا ته دیگ زعفرانی رنگ نمیگیرد؟
برای رنگگیری بهتر تهدیگ زعفرانی، زعفران دمکرده غلیظ استفاده کنید و آن را قبل از ریختن برنج در کف قابلمه داغ کنید.
بهترین قابلمه برای ته دیگ کدام است؟
قابلمههای نچسب، چدن یا گرانیتی بهترین گزینه برای تهدیگ هستند؛ چون تهدیگ را راحت جدا میکنند و کمتر میسوزند.
چطور ته دیگ را راحت از قابلمه جدا کنیم؟
بعد از دم کشیدن، قابلمه را ۵ تا ۶ دقیقه در آب سرد قرار دهید؛ سپس تهدیگ را برگردانید. این کار باعث جداشدن راحت و قالبی تهدیگ میشود.
نظر شما چیست؟
شما کدام یک از انواع ته دیگ را بیشتر دوست دارید؟ اگر تجربهای در درست کردن ته دیگ سیب زمینی، ته دیگ نان، ته دیگ ماست یا ته دیگ زعفرانی دارید، حتماً در بخش نظرات برایمان بنویسید. نظرات شما به کاملتر شدن این مطلب کمک میکند.
